4 nguyên tắc chữa nói ngọng cho trẻ nhỏ Kỹ năng giao tiếp

Nhiều bố mẹ đang có con trong độ tuổi tập nói thường thấy con mình phát âm chưa được tròn chuẩn. Đó là một hiện tượng bình thường và có thể trẻ sẽ hết nói ngọng khi lớn lên. Tình trạng ngọng đó có thể là được gọi là nói ngọng tự nhiên. Tuy nhiên, sẽ là bất thường nếu sau 5 tuổi mà trẻ vẫn nói ngọng. Nếu việc nói ngọng làm trẻ không thể giao tiếp với người khác hoặc làm trẻ cảm thấy khổ sở, bố mẹ cần tìm đến các chuyên gia để kiểm tra và tìm biện pháp can thiệp kịp thời. 

Ngay khi phát hiện trẻ nói ngọng, cha mẹ cần giúp trẻ chỉnh sửa ngay để tránh kéo dài. Trong những trường hợp trẻ bị ngọng, cha mẹ phải thật kiên trì dạy con nói thật chậm, từng từ, từng câu và hỗ trợ con theo các nguyên tắc cơ bản sau:
1. Thời gian của các bài tập phải ngắn: do sự tập trung vào bài tập của trẻ bị hạn chế. Nếu bài tập dài sẽ làm trẻ rất chóng mặt, do đó khả năng tập trung bằng tai kém, dẫn đến việc trẻ nghe âm thanh đúng của âm được luyện tập bị giảm sút. Do đó thời gian bài tập chỉ nên khoảng 2-3 phút. Tuy nhiên muốn tập tốt phải tập nhiều lần trong ngày (có thể từ 20 – 30 lần/ngày).
2. Hãy giám sát trẻ bằng tai nghe của mình: thường trẻ ngọng không có ý thức rằng mình đã phát âm sai, do đó cần phải luyện tập cho trẻ cách phân biệt thế nào là âm đúng. 
3. Sử dụng các âm bổ trợ: thực tế là các mô hình phát âm sai thường cố định rất vững chắc và không thể phá vỡ bằng cách trình bày giản đơn cho trẻ cách thức cấu âm đúng. Vì thế khi tập phải cho trẻ phát âm những cấu âm mà trẻ đã biết là đúng và có vị trí cấu âm tương tự với âm luyện tập. Ví dụ khi tập sửa âm gió, ta sử dụng âm bổ trợ “t”, trong tập âm “r” sử dụng âm bổ trợ “đ”… Âm bổ trợ được chuyển dần từng bước sang âm luyện tập.
4. Dùng sức tác động tối thiểu để tiết kiệm cử động và sức trong khi cấu âm. Lúc bắt đầu luyện tập một âm mới phải phát âm nhẹ, khẽ, không cần sức để cho âm đó không khác thường khi nói và được sát nhập nhanh chóng với các âm khác.

Giai đoạn đầu tập luyện, cha mẹ nên ngồi cùng các con khi giáo viên hướng dẫn mới có thể tập đúng cho trẻ khi ở nhà. Ngọng là một bệnh có thể chữa được vì thế nên phải phát hiện sớm để hướng dẫn trẻ khắc phục kịp thời, tránh những thiệt thòi cho con trước khi đến trường.
Các cha mẹ cũng không nên quá lo lắng về trẻ nói ngọng. Những chia sẻ vừa rồi hy vọng sẽ giúp được các bậc cha mẹ trong việc dạy con trẻ nói đúng phương pháp.